Najbardziej ekonomiczne auta w trasie. Który napęd naprawdę pozwala oszczędzić?

Najbardziej ekonomiczne auta w trasie nie zawsze są modelami z najniższym spalaniem katalogowym. Na autostradzie dobrze wypadają aerodynamiczne diesle, na drogach krajowych przewagę mogą zdobyć pełne hybrydy, a auto na LPG wygrywa niską ceną paliwa. Elektryk również może być tani, ale pod warunkiem rozsądnego zaplanowania ładowania.

Co naprawdę oznacza ekonomiczne auto w trasie?

Niskie zużycie paliwa lub energii jest tylko jednym z elementów kosztu podróży. Znaczenie mają również cena paliwa, zasięg, opłaty za ładowanie, tempo utraty energii przy wysokiej prędkości oraz wydatki związane z obsługą napędu.

Samochód zużywający 4,5 litra oleju napędowego na 100 km może być tańszy w eksploatacji od benzynowego modelu spalającego 5 litrów. Z kolei auto na LPG może potrzebować 7–8 litrów gazu, a mimo to koszt przejechania 100 km będzie niższy.

Przy wyborze trzeba odpowiedzieć na cztery pytania:

• z jaką prędkością samochód będzie najczęściej podróżował,
• ile kilometrów rocznie pokona poza miastem,
• czy trasy będą prowadzić głównie autostradami, czy drogami krajowymi,
• gdzie i za jaką cenę będzie tankowane lub ładowane auto.

Dopiero takie informacje pozwalają wskazać napęd, który rzeczywiście będzie ekonomiczny.

Droga krajowa i autostrada to dwa różne testy

Samochód osiągający bardzo niskie spalanie przy prędkości 80–100 km/h nie musi być równie oszczędny podczas jazdy autostradowej. Wraz ze wzrostem prędkości gwałtownie rośnie opór powietrza, a silnik potrzebuje więcej energii do jego pokonania.

Na drodze krajowej korzystne warunki mają:

• niewielkie auta benzynowe,
• pełne hybrydy,
• samochody z fabryczną instalacją LPG,
• lekkie elektryki o sprawnym napędzie.

Przy stałej prędkości autostradowej często lepiej wypadają aerodynamiczne kompaktowe diesle i oszczędne samochody klasy średniej. Pełna hybryda nadal może uzyskiwać rozsądny wynik, ale rzadziej korzysta wtedy z odzyskiwania energii i pracy silnika elektrycznego.

Ekonomiczne auta w trasie – modele dopasowane do różnych warunków

Nie da się stworzyć uczciwego rankingu bez określenia rodzaju podróży. Poniższe modele pokazują, w jakich warunkach poszczególne napędy mogą zapewnić najniższe koszty.

Podane wartości dotyczą zużycia w mieszanym cyklu homologacyjnym. Na autostradzie wynik będzie zazwyczaj wyższy, a jego wysokość zależy od wersji wyposażenia, opon, temperatury, obciążenia i prędkości.

Katalogowe wartości służą przede wszystkim do porównywania wersji w podobnych warunkach. Nie są gwarancją wyniku na konkretnej trasie.

Škoda Octavia 2.0 TDI – rozsądny wybór na autostradę

Octavia z silnikiem 2.0 TDI pozostaje przykładem samochodu stworzonego do regularnego pokonywania długich dystansów. Wersja 115 KM osiąga w cyklu mieszanym wynik w okolicach 4,3–4,4 l/100 km, natomiast mocniejszy wariant 150 KM potrzebuje około 4,5–4,6 l/100 km.

Przewagą tego modelu jest połączenie umiarkowanego spalania z dużym zasięgiem, przestronnym wnętrzem i bagażnikiem odpowiednim na rodzinne wyjazdy. Diesel pracuje efektywnie podczas długiej jazdy ze stałą prędkością, gdy silnik zdąży osiągnąć właściwą temperaturę.

Taki napęd traci sens, jeżeli samochód na co dzień porusza się niemal wyłącznie po mieście, a w dłuższą trasę wyjeżdża dwa razy w roku. Krótkie odcinki nie sprzyjają prawidłowej pracy układu oczyszczania spalin, a wyższa cena zakupu może nigdy się nie zwrócić.

Toyota Corolla 1.8 Hybrid – ekonomiczna na trasie mieszanej

Corolla Sedan z napędem 1.8 Hybrid zużywa w cyklu mieszanym około 4,4–4,7 l benzyny na 100 km. Najlepsze wyniki osiąga na trasach łączących drogi krajowe, obwodnice, mniejsze miejscowości i odcinki miejskie.

Hybryda odzyskuje energię podczas zwalniania, może wyłączać silnik spalinowy i ogranicza straty podczas jazdy z często zmieniającą się prędkością. Na autostradzie, gdzie samochód przez długi czas utrzymuje wysokie tempo, jej przewaga nad oszczędnym silnikiem benzynowym lub dieslem maleje.

Corolla będzie dobrym wyborem dla kierowcy, który jeździ zarówno po mieście, jak i poza nim, ale nie chce kupować diesla. Podczas spokojnej jazdy drogami krajowymi potrafi być bardzo oszczędna, a automatyczna przekładnia ułatwia prowadzenie w korkach.

Renault Clio full hybrid – niskie spalanie bez dużego nadwozia

Clio z pełnym napędem hybrydowym osiąga katalogowe zużycie paliwa od około 3,9 l/100 km. Niewielka masa i kompaktowe wymiary pomagają ograniczyć zapotrzebowanie na energię, szczególnie na drogach krajowych i trasach przebiegających przez miejscowości.

To propozycja dla jednej lub dwóch osób, które nie potrzebują dużego bagażnika. Przy komplecie pasażerów i wakacyjnym ekwipunku mniejsze nadwozie może okazać się mniej wygodne niż Corolla albo Octavia.

Niskie spalanie nie oznacza również, że Clio będzie najtańsze przy stałej jeździe z wysoką prędkością. Mały samochód może być oszczędny, ale jego wyciszenie, rozstaw osi i przestrzeń w kabinie wpływają na komfort wielogodzinnej podróży.

Dacia Sandero ECO-G – niskie wydatki na paliwo

Fabryczna instalacja LPG sprawia, że Sandero ECO-G może być jednym z najtańszych samochodów pod względem kosztu paliwa. Katalogowe zużycie gazu wynosi około 6,8 l/100 km, czyli jest wyższe niż spalanie benzyny lub oleju napędowego w pozostałych modelach.

O wyniku finansowym decyduje jednak znacznie niższa cena litra LPG. Nawet przy spalaniu przekraczającym 7 litrów koszt przejechania 100 km może pozostać mniejszy niż w oszczędnym dieslu albo hybrydzie.

Sandero sprawdzi się przede wszystkim na drogach krajowych i podczas spokojnych podróży. Przy częstych przejazdach autostradowych trzeba ocenić nie tylko spalanie, ale również wygodę foteli, wyciszenie kabiny i stabilność samochodu z pełnym obciążeniem.

Istotna jest też dostępność LPG na planowanej trasie. W Polsce nie stanowi to zwykle większego problemu, ale podczas podróży zagranicznej potrzebne mogą być odpowiednie przejściówki do tankowania.

Kia Niro HEV – oszczędność w nadwoziu crossovera

Kia Niro z napędem hybrydowym zużywa według wersji około 4,5–4,8 l/100 km w cyklu mieszanym. Nie jest tak niska jak klasyczny hatchback, ale oferuje wyższą pozycję za kierownicą i bardziej rodzinny charakter.

To rozwiązanie dla kierowcy, który chce połączyć ekonomiczną jazdę z praktyczniejszym nadwoziem, ale nie potrzebuje dużego SUV-a. Najlepsze wyniki pojawią się na trasach mieszanych, przy spokojnym przyspieszaniu i częstych zmianach prędkości.

Na szybkiej autostradzie większa powierzchnia czołowa nadwozia zaczyna działać na niekorzyść. Dlatego kierowca podróżujący prawie wyłącznie z prędkościami autostradowymi może uzyskać niższy koszt w bardziej aerodynamicznym dieslu lub elektrycznym sedanie.

Tesla Model 3 – elektryk może być tani, ale nie na każdej ładowarce

Tesla Model 3 w jednej z oszczędnych konfiguracji osiąga katalogowe zużycie energii w okolicach 14,4 kWh/100 km. Niskie nadwozie i korzystna aerodynamika pomagają ograniczyć zużycie energii także poza miastem.

O koszcie podróży decyduje jednak cena ładowania. Energia uzupełniona w domu albo z własnej instalacji fotowoltaicznej może zapewnić bardzo niski koszt przejazdu. Korzystanie wyłącznie z drogich szybkich ładowarek zmienia kalkulację i może sprawić, że 100 km będzie kosztować więcej niż w dieslu lub samochodzie na LPG.

Na autostradzie rzeczywiste zużycie będzie wyższe od wartości z cyklu mieszanego. Dodatkowo zimą energia jest potrzebna do ogrzewania kabiny i przygotowania akumulatora, co zmniejsza zasięg między postojami.

Elektryk jest ekonomiczny w trasie, gdy:

• podróż rozpoczyna się z pełnym akumulatorem,
• część energii pochodzi z taniego źródła,
• kierowca może ładować auto w miejscu noclegu lub u celu,
• trasa przebiega przez obszar z dobrą siecią ładowarek,
• postoje są wcześniej zaplanowane,
• samochód porusza się z umiarkowaną prędkością.

Dlaczego hybryda plug-in może wprowadzać w błąd?

Hybrydy plug-in potrafią osiągać katalogowe zużycie na poziomie około 1 litra benzyny na 100 km albo nawet mniej. Taki wynik uwzględnia jednak energię pobraną z zewnętrznego źródła i jazdę z naładowanym akumulatorem.

Podczas długiej podróży energia elektryczna może skończyć się po pierwszej części trasy. Samochód jedzie wtedy głównie na silniku spalinowym, przewożąc dodatkowo ciężki akumulator i cały układ elektryczny.

Plug-in będzie opłacalny, jeśli kierowca regularnie go ładuje, a znaczna część codziennych przejazdów mieści się w zasięgu elektrycznym. Kupowanie takiego auta wyłącznie z myślą o wielogodzinnych przejazdach autostradowych nie zawsze prowadzi do niższych kosztów.

Jak samodzielnie policzyć koszt 100 km?

Porównywanie samych litrów i kilowatogodzin nie pokazuje pełnego obrazu. Najprostsza metoda polega na pomnożeniu rzeczywistego zużycia przez cenę paliwa lub energii.

Dla samochodu spalinowego:

zużycie paliwa × cena litra = koszt 100 km

Dla elektryka:

zużycie energii × cena 1 kWh = koszt 100 km

Przykładowa kalkulacja pokazuje, jak duże znaczenie ma źródło energii:

Ceny w tabeli są wyłącznie przykładowymi wartościami użytymi do pokazania sposobu liczenia. Przed porównaniem trzeba wstawić aktualne ceny z miejsc, w których samochód będzie rzeczywiście tankowany lub ładowany.

Niska cena przejazdu nie zawsze oznacza tani samochód

Diesel może spalać mniej, ale zwykle jest droższy od porównywalnej wersji benzynowej. Elektryk pozwala tanio ładować się w domu, lecz jego cena zakupu może być wyższa. Hybryda plug-in ma dwa rodzaje napędu, co zwiększa masę i stopień skomplikowania samochodu.

Przed zakupem należy policzyć:

• różnicę w cenie między wersjami napędowymi,
• roczny przebieg,
• koszt przeglądów i materiałów eksploatacyjnych,
• przewidywany okres posiadania auta,
• cenę ubezpieczenia,
• możliwą utratę wartości,
• koszty ładowania lub obsługi instalacji LPG,
• wydatki związane z układem oczyszczania spalin w dieslu.

Jeżeli samochód pokonuje 8 000 km rocznie, oszczędność jednego litra paliwa na 100 km może nie pokryć wysokiej dopłaty do droższej wersji silnikowej. Przy przebiegu 30 000 km różnica zaczyna mieć znacznie większe znaczenie.

SUV rzadko jest najbardziej ekonomicznym wyborem

Wysokie nadwozie zwiększa powierzchnię czołową, a duże koła podnoszą opory toczenia. Dlatego SUV korzystający z tego samego silnika co hatchback lub kombi zazwyczaj potrzebuje więcej paliwa albo energii.

Kierowcy szukający oszczędnego auta na trasę powinni zwrócić uwagę na:

• sedany,
• liftbacki,
• kompaktowe kombi,
• niskie hatchbacki,
• elektryczne fastbacki o opływowym nadwoziu.

Różnica nie zawsze będzie ogromna podczas spokojnej jazdy po mieście. Przy prędkości autostradowej aerodynamika zaczyna jednak wpływać na koszt każdej kolejnej godziny podróży.

Mały silnik benzynowy nie zawsze spala najmniej

Niewielki silnik turbodoładowany może osiągać dobry wynik w cyklu mieszanym, ale podczas szybkiej jazdy z kompletem pasażerów pracuje pod dużym obciążeniem. Zużycie paliwa potrafi wtedy wzrosnąć bardziej niż w większej jednostce napędowej.

Małe auto benzynowe będzie ekonomiczne podczas spokojnych wyjazdów drogami krajowymi. Jeśli ma regularnie przewozić cztery osoby, bagaż i box dachowy po autostradzie, lepszy wynik może osiągnąć większy samochód z silnikiem pracującym przy niższym obciążeniu.

Nie można więc wybierać auta wyłącznie na podstawie pojemności silnika. Znaczenie mają przełożenia skrzyni, masa pojazdu, aerodynamika i moment obrotowy dostępny podczas jazdy.

Co najbardziej zwiększa spalanie w trasie?

Nawet najbardziej ekonomiczne auto może zużywać dużo paliwa, jeśli jest niewłaściwie użytkowane. Największe różnice powodują:

• jazda z bardzo wysoką prędkością,
• częste przyspieszanie i hamowanie,
• box dachowy pozostawiony po urlopie,
• bagażnik rowerowy zamontowany bez potrzeby,
• zbyt niskie ciśnienie w oponach,
• szerokie koła i duże felgi,
• przeciążenie samochodu,
• jazda na krótkich odcinkach z zimnym silnikiem,
• korzystanie z nieodpowiedniego trybu napędu,
• brak regularnego serwisu.

Zmniejszenie prędkości ze 140 do 120 km/h może przynieść większą oszczędność niż wybór droższej wersji silnikowej. Podróż potrwa nieco dłużej, ale samochód zużyje mniej paliwa lub energii, będzie cichszy, a jego zasięg wzrośnie.

Który napęd wybrać do konkretnej trasy?

Najprostszy podział wygląda następująco:

Regularne przejazdy autostradowe

Ekonomiczny diesel nadal ma mocne argumenty, szczególnie przy dużych rocznych przebiegach. Dobrym przykładem jest Škoda Octavia 2.0 TDI.

Drogi krajowe, obwodnice i miasta

Pełna hybryda wykorzystuje zwalnianie, postoje i zmienną prędkość. W takich warunkach dobrze wypadają Toyota Corolla Hybrid i Renault Clio full hybrid.

Najniższy koszt paliwa bez ładowania

Fabryczne LPG może zapewnić niski koszt 100 km. Dacia Sandero ECO-G będzie odpowiednia dla kierowcy akceptującego prostsze i mniejsze auto.

Podróże z możliwością taniego ładowania

Aerodynamiczny elektryk może być bardzo oszczędny, jeśli duża część energii pochodzi z domu, pracy lub miejsca noclegu. Korzystanie wyłącznie z szybkich ładowarek wymaga osobnej kalkulacji.

Kilka dalszych wyjazdów w roku

Nie ma potrzeby kupowania diesla tylko na wakacje. Jeśli większość przebiegu powstaje w mieście, lepszym kompromisem może być pełna hybryda albo oszczędny samochód benzynowy.

Najbardziej ekonomiczne auta w trasie to modele dopasowane do rzeczywistego sposobu podróżowania. Na autostradzie może wygrać diesel, na drogach krajowych pełna hybryda, a pod względem kosztu paliwa samochód na LPG lub elektryk ładowany w domu. Najdroższy błąd polega na wybraniu napędu na podstawie jednego katalogowego wyniku, bez uwzględnienia prędkości, rocznego przebiegu i miejsca tankowania lub ładowania.

Zobacz także

Najlepsze auta do spania — które modele naprawdę dają wygodę w trasie

Najbezpieczniejsze auta rodzinne — jak wybrać model, który chroni nie tylko na papierze

Auto z dużym bagażnikiem — ranking modeli dla rodziny, pracy i wyjazdów

Najbardziej komfortowe auta na długie trasy. Różnicę czuć dopiero po kilkuset kilometrach

Najlepsze auta na wakacje? Nie chodzi tylko o bagażnik. Ten wybór może zdecydować o całej podróży

Pierwsze auto może być pułapką. Te modele mają najwięcej sensu dla młodego kierowcy